Staj Rehberi 2026
Staj başvurusundan raporunuza kadar bilmeniz gereken her şey. Haklarınız, sorumluluklarınız ve ipuçları.
Staj Türleri
Zorunlu Staj
Müfredatta yer alan, mezuniyet için tamamlanması gereken staj türüdür. Staj süresi ve koşulları bölüme göre belirlenir.
- Müfredatta ders olarak tanımlıdır
- SGK sigortası üniversite tarafından karşılanır
- Staj defteri/raporu zorunludur
- Belirli iş günü süresince yapılmalıdır
- İşveren ücret ödemek zorunda DEĞİLDİR
- Mezuniyet şartıdır
İsteğe Bağlı Staj
Öğrencinin kendi isteğiyle, deneyim kazanmak amacıyla yaptığı staj türüdür. Müfredatta zorunlu olmasa da kariyer için önemlidir.
- Müfredatta zorunlu değildir
- SGK sigortası üniversite veya işveren karşılar
- CV ve deneyim kazandırır
- Süre esnektir (anlaşmaya bağlı)
- Ücret anlaşmaya bağlıdır
- Kariyer gelişimi için önemlidir
Staj Başvuru Süreci (Adım Adım)
Staj Yerinizi Belirleyin
Kariyer.net, LinkedIn, İŞKUR veya üniversite kariyer merkezi üzerinden staj ilanlarını araştırın. Bölümünüze uygun firmalar listeleyin.
Bölümünüzden Onay Alın
Staj koordinatörünüze başvurun. Staj yapacağınız firmanın bölüm tarafından uygun görülmesi gerekir.
Staj Başvuru Belgelerini Hazırlayın
Öğrenci belgesi, staj başvuru formu, SGK formu ve varsa CV'nizi hazırlayın. Formları üniversitenizin öğrenci işlerinden temin edin.
🏥 SGK Bildirimi Yapılsın
Zorunlu stajda SGK iş kazası ve meslek hastalığı sigortası üniversiteniz tarafından yapılır. Belgeleri öğrenci işlerine teslim edin.
İş Güvenliği Eğitimi Alın
6331 sayılı İSG Kanunu gereği staja başlamadan önce iş güvenliği temel eğitimi almanız zorunludur.
Stajınıza Başlayın ve Kayıt Tutun
Staj defterinizi her gün doldurun. Yaptığınız işleri, öğrendiklerinizi ve gözlemlerinizi detaylıca not edin.
Staj Raporu ve Değerlendirme
Staj bitiminde raporu tamamlayın, işveren değerlendirme formunu aldırın ve tüm belgeleri bölümünüze teslim edin.
SGK Staj Sigortası ve İş Güvenliği
🏥 SGK Sigortası
- Zorunlu stajda: İş kazası ve meslek hastalığı sigortası üniversite tarafından karşılanır
- İsteğe bağlı stajda: Sigorta işveren veya üniversite tarafından karşılanır (anlaşmaya bağlı)
- Prim oranı: Kısa vadeli sigorta kolları primi (%2) ödenir
- 5510 sayılı Kanun: Stajyerler 4/a sigortalısı olarak tescil edilir
İş Güvenliği Eğitimi
- 6331 sayılı İSG Kanunu: Stajyerler de çalışan kapsamında değerlendirilir
- Eğitim zorunlu: Staja başlamadan önce temel İSG eğitimi almak gerekir
- Eğitim süresi: En az 8 saat (tehlike sınıfına göre değişir)
- Sorumluluk: Eğitim maliyetini işveren karşılar
⚖️ Stajyer Hakları
Ücret
- • Zorunlu stajda ücret ödenmesi zorunlu değildir
- • Ancak birçok firma asgari ücretin %30'unu öder
- • 2026 asgari ücretin %30'u: ~6.530 TL
- • Bazı büyük firmalar tam asgari ücret öder
- • Ücret konusu başvuru sırasında netleştirilmelidir
🕐 Çalışma Saatleri
- • Günlük en fazla 8 saat
- • Haftalık en fazla 45 saat
- • Gece çalışması yasaktır (18 yaş altı)
- • Fazla mesai yaptırılamaz
- • Öğle arası hakkınız vardır
İzin Hakları
- • Sınav günlerinde izin hakkınız vardır
- • Resmi tatillerde çalıştırılamazsınız
- • Hastalık durumunda rapor alabilirsiniz
- • Devamsızlık staj süresine eklenir
- • Mazeret izni durumu firmaya göre değişir
Önemli: Stajyer ile işveren arasında iş sözleşmesi ilişkisi yoktur. Stajyerler İş Kanunu kapsamında değil, 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamında değerlendirilir.
Staj Raporu Nasıl Yazılır?
Staj raporu, staj süresince yaptığınız çalışmaları ve öğrendiklerinizi belgelediğiniz resmi dokümandır. İşte başarılı bir staj raporu için rehber:
Kapak Sayfası
Üniversite adı, bölüm, öğrenci bilgileri, staj yapılan firma, tarihler ve danışman bilgileri
İçindekiler
Bölüm başlıkları ve sayfa numaraları
Firma Tanıtımı
Firmanın faaliyet alanı, organizasyon yapısı, çalışan sayısı ve tarihçesi
Günlük Çalışma Kayıtları
Her iş günü için yapılan işlerin detaylı açıklaması. Teknik detaylar, kullanılan araçlar ve öğrenilenler
Değerlendirme ve Sonuç
Staj deneyiminin genel değerlendirmesi, kazanılan beceriler ve öneriler
Ekler
Fotoğraflar, teknik çizimler, görseller ve varsa proje belgeleri
İpucu: Staj defterini her gün doldurun, biriktiğinde hatırlamak zorlaşır. Fotoğraf ve ekran görüntüleri raporunuzu zenginleştirir.
Bölüm Bazlı Staj Süreleri
| Bölüm | Süre | Dönem | Not |
|---|---|---|---|
| Bilgisayar Mühendisliği | 40 iş günü | 3. ve 4. sınıf | Genellikle 2 staj (20+20) |
| Makine Mühendisliği | 40-60 iş günü | 3. ve 4. sınıf | Atölye + işletme stajı |
| Elektrik-Elektronik Müh. | 40 iş günü | 3. ve 4. sınıf | 2 ayrı staj dönemi |
| İnşaat Mühendisliği | 40-60 iş günü | 3. ve 4. sınıf | Şantiye stajı zorunlu |
| İşletme / İktisat | 20-30 iş günü | 3. veya 4. sınıf | Bazı üniversitelerde isteğe bağlı |
| Hukuk | Yok (Zorunlu değil) | 3. ve 4. sınıf | Staj avukatlıkta zorunlu |
| Mimarlık | 40-60 iş günü | 3. ve 4. sınıf | Ofis + şantiye stajı |
| Tıp | İntörnlük (12 ay) | 6. sınıf | Klinik stajlar 4-5. sınıfta |
| Eczacılık | 6 ay eczane stajı | 5. sınıf | Serbest eczanede yapılır |
| Eğitim Bilimleri | Öğretmenlik uygulaması | 4. sınıf | 1 dönem okul deneyimi |
| Hemşirelik | Klinik uygulama | Her dönem | Hastane stajları dahil |
| Gıda Mühendisliği | 40 iş günü | 3. ve 4. sınıf | Fabrika stajı zorunlu |
Staj Bulma Kaynakları
Kariyer.net
Türkiye'nin en büyük iş ve staj ilanı platformu
Profesyonel ağ kurma ve staj ilanları
İŞKUR
Devlet destekli staj ve istihdam programları
Youthall
Gençlere özel staj ve kariyer fırsatları
Üniversite Kariyer Merkezi
Üniversitenizin kariyer merkezine başvurun
Topluluk.org
Öğrenci toplulukları ve staj ağları
Staj Defteri Örneği
Tarih: 01.07.2026 - Pazartesi
Staj Günü: 1/20
Yapılan İşler:
- Firma ve departman tanıtımı yapıldı
- İş güvenliği eğitimi alındı
- Proje ekibi ile tanışıldı
- Geliştirme ortamı kurulumu yapıldı (VS Code, Git, Node.js)
Kullanılan Araçlar/Teknolojiler:
- Visual Studio Code, Git, Terminal
Öğrenilenler:
- Firmanın yazılım geliştirme süreçleri (Agile/Scrum)
- Versiyon kontrol sisteminin önemi
Stajyer İmza: ___________
Yönetici İmza: ___________
Bu örnek bir şablondur. Üniversitenizin staj defteri formatı farklı olabilir. Bölümünüzden resmi formatı temin edin.
Sık Sorulan Sorular
Stajda ücret almak zorunlu mu?
Hayır, zorunlu stajda işverenin ücret ödemesi yasal bir zorunluluk değildir. Ancak stajyerlere ücret ödeyen birçok firma bulunmaktadır. Asgari ücretin en az %30'u ödenmesi yaygın bir uygulamadır. Ücret konusunu başvuru sırasında netleştirmeniz önerilir.
Staj süresince SGK primim yatar mı?
Evet, zorunlu stajda iş kazası ve meslek hastalığı sigortası primi üniversiteniz tarafından ödenir. Bu süre emeklilik hesabınıza dahil edilmez ancak iş kazası ve meslek hastalığı durumlarında güvence altındasınız.
Staj yerimden memnun değilsem ne yapmalıyım?
Öncelikle durumu staj danışmanınıza (bölümünüzdeki hocaya) bildirin. Haklı bir gerekçe varsa staj yerinizi değiştirebilirsiniz. Ancak geçen süreler genellikle geçersiz sayılır.
Staj sürem emekliliğimden sayılır mı?
Zorunlu stajda sadece iş kazası ve meslek hastalığı sigortası yatırıldığından, bu süre emeklilik hesabına dahil edilmez. Ancak firmalar ücretli stajda tam SGK yatırdığında, o günler sigorta gün sayınıza eklenir.
Yaz tatilinde mi staj yapmak zorundayım?
Çoğu bölüm stajın yaz döneminde yapılmasını önerir, ancak bazı üniversiteler dönem içi staja da izin verir. Bölümünüzün staj yönergesini kontrol edin.
Farklı şehirde staj yapabilir miyim?
Evet, başka bir şehirde hatta yurt dışında staj yapabilirsiniz. Ancak üniversitenizin onayı ve gerekli belgelerin tamamlanması gerekir. Yurt dışı stajlarda ek belgeler istenebilir.
Staj defterimi kaybettim, ne yapmalıyım?
Hemen bölüm staj koordinatörünüze başvurun. Yeni staj defteri alabilir ve hatırladığınız kadarıyla doldurabilirsiniz. Bazı durumlarda stajın bir kısmını veya tamamını tekrar yapmanız gerekebilir.